علوم رایانشی

علوم رایانشی

ارتقا ارزیابی عملکرد سیستم‌های اطلاعاتی در صنعت بانکداری با استفاده از مدل تحلیل شبکه‌ای فازی مبتنی بر رویکرد کارت‌های امتیازی متوازن با شناسایی روابط پیچیده و مدیریت عدم قطعیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
الهام مطلبی مقدم 1
محمدهادی زاهدی 2
الهام فراهانی 3
ثنا نظری نژاد 4
1 کارشناسی ارشد مهندسی فناوری اطلاعات – سیستم‌های اطلاعات مدیریت، گروه فناوری اطلاعات، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.
2 گروه فناوری اطلاعات، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.
3 گروه مهندسی کامپیوتر، دانشکده مهندسی کامپیوتر، دانشگاه ایرانیان، تهران، ایران.
4 کارشناسی ارشد مهندسی فناوری اطلاعات – تجارت الکترونیکی، گروه فناوری اطلاعات، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران.
10.22034/csj.2025.222112
چکیده
در این پژوهش، با توجه به محدودیت روش‌های پیشین در ارزیابی جامع عملکرد سیستم‌های اطلاعاتی-که اغلب تنها به شاخص‌های مالی یا دیدگاه‌های محدود می‌پردازند و ناتوان در تحلیل روابط پیچیده و تأثیرات متقابل بین معیارها می‌باشند-عملکرد سیستم‌های اطلاعاتی در صنعت بانکداری با استفاده از مدل تحلیل شبکه‌ای فازی دَنپ[1] مورد ارزیابی قرار گرفت. این تکنیک، در مقایسه با سایر روش‌های تصمیم‌گیری چندمعیاره، تحلیل خطرپذیری، یادگیری ماشین و فازی، از مزایایی همچون شناسایی روابط پیچیده بین معیارها، مدل‌سازی تأثیرات متقابل و مدیریت مؤثر عدم قطعیت برخوردار است. نتایج نشان داد که دنپ با استفاده از شبکه‌های فازی، روابط پیچیده‌تری را در مقایسه با تکنیک‌هایی مانند فرایند تحلیل سلسه مراتبی[2] و تکنیک اولویت بندی بر اساس شباهت به راه حل ایده‌آل (تاپسیس[3]) شناسایی می‌کند و در تحلیل روابط بین معیارها و تأثیرات متقابل آن‌ها، نسبت به تکنیک‌های یادگیری ماشین که بر پیش‌بینی تمرکز دارند، عملکرد بهتری ارائه می‌دهد. همچنین، دنپ در مقایسه با فرایند تحلیل سلسه مراتبی فازی[4]، با ساختار شبکه‌ای خود، روابط پیچیده‌تری را بین معیارها شناسایی می‌کند. نتایج نشان داد که رضایت و وفاداری مشتری، اجرای فناوری‌های نوین، و مدیریت خطرپذیری اعتباری، مهم‌ترین عوامل مؤثر بر عملکرد سیستم‌های اطلاعاتی هستند. بر اساس یافته‌ها، پیشنهاد می‌شود بانک‌ها با تمرکز بر بهبود تجربه مشتری، نوآوری در خدمات، و مدیریت مؤثر خطرپذیری، به منظور دستیابی به موفقیت در بازار رقابتی، اقدام نمایند. همچنین، سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه، به منظور شناسایی فرصت‌های جدید و بهبود خدمات موجود، از جمله تدابیر مهمی است که بانک باید در نظر بگیرد.
 

DANP ترکیبی از روش تکنیک فازی DEMATEL با فرایند شبکه تحلیلی (ANP)است.
Analytical Hierarchy Process (AHP)
Technique for Order of Preference by Similarity to Ideal Solution (TOPSIS)
Fuzzy AHP
کلیدواژه‌ها
سیستم‌های اطلاعاتی
کارت امتیازی متوازن
فرایند تحلیل شبکه فازی
فرایند تحلیل سلسه مراتبی
صنعت بانکداری
موضوعات
  • حاجی کریمی عباسعلی, & پرهیزگار محمدمهدی. (2008). سازوکارهای موثر در طراحی و پیاده سازی نظام‌ها ی نوین ارزیابی عملکرد سازمانی در بانک‌ها ی تجاری کشور (مطالعه موردی، بانک ملت).‎
  • بیگی فیروزی, & الله یار. (2017). ارزیابی عملکرد شعب بانک مهر اقتصاد بر اساس رویکرد BSC وANP (مطالعه شعب بانک مهر اقتصاد استان سیستان و بلوچستان). پژوهش‌ها ی مدیریت عمومی, 9(34), 195-220.‎
  • شاهوردیانی، شادی، انصاری، کامبیز، و دهقانی، اسحاق. (1393). رتبه بندی و ارزیابی عملکرد شعب بانک شهر با رویکرد کارت امتیازی متوازن با استفاده از مدل تاپسیس. مهندسی مالی و مدیریت اوراق بهادار (مدیریت پرتفوی)، 5(20)، 119-147.
  • نوبهار, عماد, آذر, & عادل. (2015). ارائه مدل ارزیابی عملکرد شعب بانک با استفاده از رویکرد ترکیبی تحلیل مؤلفه‌های اصلی و تحلیل پوششی داده‌ها PCA-DEA. پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی, 5(3), 1-22.‎
  • معظمی گودرزی, جابرانصاری, معلم, آذر, & شکیبا. (2014). کاربرد تحلیل پوششی داده‌ها (DEA) در ارزیابی کارآیی نسبی و رتبه بندی شعب بانک رفاه استان لرستان و مقایسه نتایج آن با روش TOPSIS. پژوهشهای اقتصادی (رشد و توسعه پایدار), 14(1), 115-126.‎
  • زارعی نژاد محسن، حجتی سید محمد حسین "کاربرد مدل تلفیقی- مفهومی در کارت امتیازی متوازن به منظور ارزیابی عملکرد واحدفناوری اطلاعات سیستمهای بانکی" نشریه‌ی تخصصی مهندس صنایع مهرماه.
  • عطافر, ع,. & یزدانی, ب. (,1932 مهروآبان). بررسی جایگاه جعبه سیاه در مدیریت منابع انسانی. دوماهنامه توسعه انسانی پلیس, ص. 66-93.

انگلیسی:

  • Azimizadeh, S., Babaei, F., Karimzadegan, H., Bahmanpour, H., & Tabesh, M. R. (2024). Study of Environmental Performance Index of Mines Using a Balanced Scorecard Approach and Fuzzy Network Analysis. Journal of Human Environment and Health Promotion, 10(2), 96-103.
  • Nikbakht, M., & Rahimi Poor, A. (2022). Evaluating organization performance using sustainable balanced scorecard model (case study: capital bank). Journal of management accounting and auditing knowledge, 11(41), 63-79.
  • Dahal, R. K., Ghimire, B., & Rai, B. (2022). A balanced scorecard approach for evaluating organizational performance of Nepal Telecom. Management Dynamics, 25(1), 63-73.
  • Wasis, T. R., & Maghfiroh, S. (2023). PERFORMANCE ASSESSMENT ANALYSIS OF RSIA UMMU HANI USING A BALANCED SCORECARD APPROACH. Jurnal Ilmiah Mahasiswa Ekonomi Akuntansi (JIMEKA), 8(2), 178-184.
  • Masrom, Maslin & Maarop, Nurazean & Handriani, Inge. (2022). EVALUATING INFORMATION TECHNOLOGY IMPLEMENTATION SUCCESS FACTORS USING A BALANCED SCORECARD. Journal of Information System and Technology Management. 7. 201-210. 10.35631/JISTM.727016.
  • Nisa, K. (2019). Pengukuran Kinerja Perusahaan Menggunakan Analytic Network Process (ANP) pada Balanced Scorecard (BSC) dengan Pendekatan Fuzzy. JUSTIN (Jurnal Sistem dan Teknologi Informasi), 7(3), 184-192.
  • Gökalp, Y., Yüksel, S., & Dinçer, H. (2022). Balanced scorecard-based cost analysis of service industry using a novel hybrid decision making approach based on golden cut-oriented bipolar and q-ROF sets. Journal of Intelligent & Fuzzy Systems, 43(4), 4709-4722.
  • Kaplan, R. S., & Norton, D. P. (1996). Using the balanced scorecard as a strategic management system.
  • Wu, H. Y., Tzeng, G. H., & Chen, Y. H. (2009). A fuzzy MCDM approach for evaluating banking performance based on Balanced Scorecard. Expert systems with applications, 36(6), 10135-10147.
  • Chen, F. H., Hsu, T. S., & Tzeng, G. H. (2011). A balanced scorecard approach to establish a performance evaluation and relationship model for hot spring hotels based on a hybrid MCDM model combining DEMATEL and ANP. International Journal of Hospitality Management, 30(4), 908-932.
  • Kumar, D., & Garg, C. P. (2017). Evaluating sustainable supply chain indicators using fuzzy AHP: Case of Indian automotive industry. Benchmarking: An International Journal, 24(6), 1742-1766.

Liu, P. C., Lo, H. W., & Liou, J. J. (2020). A combination of DEMATEL and BWM-based ANP methods for exploring the green building rating system in Taiwan. Sustainability, 12(8), 3216